Monitorowanie procesów na żywo: top i htop

top to standardowe narzędzie do monitorowania systemu w czasie rzeczywistym. htop to nowoczesna, bardziej przyjazna alternatywa z kolorowym interfejsem i lepszą nawigacją.

Komenda top – klasyczne monitorowanie

top

Uruchamia interaktywny monitor systemowy. Domyślnie sortuje procesy wg CPU.

Klawisze i komendy w top

q – wyjście z top

h – pomoc

M – sortuj wg pamięci (zamiast CPU)

P – sortuj wg CPU (domyślnie)

T – sortuj wg czasu uruchomienia

u – pokaż procesy konkretnego użytkownika

k – zabij proces (przydatne gdy proces "szaleje")

r – zmień priorytet procesu (nice value)

Uruchamianie top z opcjami

top -u 'nazwa_usera'

Pokazuje tylko procesy użytkownika admin.

top -p 1234,5678

Monitoruje konkretne procesy po PID.

top -n 1

Pokazuje tylko jeden snapshot (raz odświeża) i wyłącza się (przydatne w skryptach).

top -o %MEM

Sortuj wg zużycia pamięci przy uruchomieniu.

Praktyczne zastosowanie z naszych czatów:

top -p $(pgrep -f game | tr '\n' ','))

Monitoruj procesy serwera gry (game, db, auth).

Komenda htop – ulepszona wersja

htop

Uruchamia interaktywny monitor z kolorowym interfejsem.

Zalety htop nad top

• Kolorowy, bardziej czytelny interfejs
• Możliwość zaznaczania wielu procesów naraz
• Łatwiejsze filtrowanie i wyszukiwanie
• Łatwiejsze zabijanie procesów bez znajomości ich PID
• Drzewo procesów (Forest View)

Klawisze w htop

q – wyjście

F3 – wyszukaj proces

F4 – filtruj (np. po użytkowniku)

F5 – widok drzewa procesów

F6 – zmień kolumnę sortowania

F9 – wyślij sygnał do procesu (kill, SIGSTOP, etc.)

u – pokaż procesy użytkownika

Porównanie top vs htop

Cecha	top	htop
Dostępność	Zawsze zainstalowany	Wymaga instalacji
Interfejs	Tekstowy	Kolorowy, przyjazny
Wyszukiwanie	Trudne	Łatwe (F3)
Zabijanie procesów	Wymaga PID	Zaznacz i F9
Drzewo procesów	Brak	F5

Wykorzystanie htop

htop

Uruchom htop, press F4 by filtrować procesy, wpisz np "docker".

Zabij proces szalejący (zużywający 100% CPU):

top

Znajdź proces, naciśnij k, wpisz sygnał (9 dla SIGKILL).

Monitoruj konkretny proces i jego dzieci (fork):

htop -p [PID]

Lub w htop: F5 dla Forest View, wyszukaj proces.